แสงอาทิตย์ผลิตไฟฟ้า พลังงานฟรี..ที่ถูกลืม?
ปีนี้ราคาน้ำมันดิบแพงที่สุด บาร์เรล ละกว่า 42 ดอลลาร์สหรัฐฯ ทำลาย สถิติในรอบ 21 ปี รัฐบาลมีนโยบาย รัดเข็มขัด ประหยัดพลังงาน พยายามรณรงค์คนไทย หันมาใช้ พลัง ทางเลือกให้มากขึ้น
ไม่ว่าจะเป็นไบโอดีเซล หรือแก๊สเอ็นจีวี รวมถึงนโยบายล่า ปิดปัมน้ำมัน ที่ไม่ได้ ตั้งบนถนนสายหลัก ตั้งแต่
22.00-05.00 น.
ไม่ว่ารัฐบาลจะใช้วิธีไหน เพื่อให้คนไทยลดการใช้น้ำมัน...ราคาน้ำมันที่เพิ่มสูงขึ้น ก็ทำให้อะไรๆที่เกี่ยวข้อง
กับน้ำมัน มีราคาสูงตามไปด้วย
ตัวแปรคงที่...ที่เปลี่ยนแปลงไม่ได้...ใช้น้ำมันผลิตกระแสไฟฟ้า บางช่วงบางเวลา เมื่อมีความต้องการใช้
ไฟฟ้ามากขึ้น โรงงานก็ต้องใช้น้ำมันผลิตกระแสไฟฟ้ามากตามไปด้วย
ข้อมูลจากการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทยระบุว่า ปี 2545 การไฟฟ้ามี การใช้น้ำมันดีเซล เป็นเชื้อเพลิง
ผลิตไฟฟ้า 71 ล้านลิตร มูลค่า 857 ล้านบาท เทียบกับปี 2544 ใช้ไป 46 ล้านลิตร มูลค่า 580 ล้าน
บาท...
ปีเดียวใช้น้ำมันดีเซลมากขึ้น 25 ล้านลิตร เป็นเงิน 277 ล้านบาท
เชื้อเพลิงที่ใช้มากที่สุด...ก๊าซธรรมชาติ ปี 2545 ใช้ 344,184 ล้านลูกบาศก์ฟุต มูลค่า 42,159 ล้าน
บาท เทียบกับปี 2544 ใช้ 345,315 ลูกบาศก์ฟุต มูลค่า 41,975 ล้านบาท
การใช้ก๊าซธรรมชาติทั้ง 2 ปีที่ผ่านมา มีปริมาณและมูลค่าไม่ต่างมากนัก
เชื้อเพลิงที่ใช้ปริมาณรองลงมา น้ำมันเตาปี 2545 มีปริมาณการใช้ 514 ล้านลิตร มูลค่า 3,586 ล้านบาท
เทียบกับปี 2544 ใช้ 782 ล้านลิตร มูลค่า 5,204 ล้านบาท และถ่านลิกไนต์ ปี 2545 ใช้ 15 ล้านตัน
มูลค่า 6,430 ล้านบาท ปี 2544 ใช้ 15 ล้านตัน มูลค่า 6,464 ล้านบาท
สถิติที่ผ่านมาเพียงปีเดียว ปริมาณการใช้เชื้อเพลิงทุกประเภทมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น โดยเฉพาะ น้ำมันดีเซล มีการ
ใช้มากขึ้น และก๊าซธรรมชาติก็มีมูลค่าทางต้นทุนสูงขึ้นด้วย
ปัจจัยนี้ก็ทำให้การไฟฟ้าฯรณรงค์ให้คนไทยหันมาประหยัดไฟ ใช้ไฟฟ้าทุกหน่วยอย่างมีคุณค่า คำนึงถึง
ประสิทธิภาพของพลังงานที่ใช้ให้มากที่สุด
ไม่เฉพาะรณรงค์ประหยัดพลังงานเท่านั้น การไฟฟ้ายังคำนึงถึงการใช้ ทรัพยากรที่นำมาผลิต กระแสไฟฟ้า
น้ำมัน ก๊าซ ถ่านหิน ด้วยการหาพลังงานทดแทนจากธรรมชาติ เพื่อให้เกิดความสิ้นเปลืองของทรัพยากรน้อยที่
สุด อาทิ น้ำ ลม และแสงอาทิตย์
หากใช้พลังงานธรรมชาติ โดยเฉพาะแสงอาทิตย์ มาผลิตไฟฟ้า จะไม่มีต้นทุนวัตถุดิบ ถึงจะทุ่มลงทุนไปกับ
เทคโนโลยีในช่วงแรก แต่ระยะยาวก็มีแต่คุ้มกับคุ้ม
ใครที่อ้างว่า การผลิตไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์ไม่คุ้มราคา ต้นทุนสูง...ผลิตแล้วมีปัญหา เรื่องการเก็บ
กระแสไฟฟ้าที่เหลือใช้...ลงทุนไป ยังไงก็ไม่คุ้ม
ความเป็นจริงที่เกิดขึ้น ที่โรงไฟฟ้าเซลล์แสงอาทิตย์ผาบ่อง จังหวัดแม่ฮ่องสอน ขนาดกำลังผลิต 500
กิโลวัตต์ ไม่เป็นเช่นนั้นอีกต่อไปแล้ว...
แม่ฮ่องสอน..จังหวัดชายแดนด้านตะวันตก อยู่บนสุดของประเทศไทย มีสภาพภูมิประเทศเต็ม ไปด้วยภูเขา
และป่าไม้ 78% ที่เหลือเป็นที่ราบสองฝั่งลำน้ำ และที่ราบหุบเขา
วันนี้ แม่ฮ่องสอนจึงยังคงเป็นจังหวัดสีเขียว เป็นจังหวัดเดียวในประเทศไทยที่การไฟฟ้า ฝ่ายผลิตแห่งประเทศ
ไทย (กฟผ.) ไม่สามารถสร้างสายส่งไฟฟ้าแรงสูงขนาด 115 kV. ผ่านเข้าไปถึง
เพราะติดมติ ครม.วันที่ 12 ธันวาคม 2532 ไม่อนุมัติให้หน่วยงานใช้พื้นที่ป่าอนุรักษ์ลุ่มน้ำ 1 เอ ในจังหวัด
แม่ฮ่องสอน
พื้นที่นี้...แม้จะมีโรงงานไฟฟ้าพลังน้ำ และโรงไฟฟ้าดีเซลแม่ฮ่องสอนอยู่แล้ว แต่ก็เป็นโรงไฟฟ้า ขนาดเล็ก
ไม่อาจขยายกำลังผลิตให้เพียงพอกับ ความต้องการของประชาชนได้
ทางเลือกที่เหลือ..เพิ่มกำลังผลิตโดยเครื่องยนต์ดีเซล
หรือผลิตไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์
พิจารณาผลด้านสิ่งแวดล้อม ความปลอดภัย ในการขนส่งเชื้อเพลิงและการศึกษาวิจัยในอนาคต กฟผ.เลือก
ทำโครงการโรงไฟฟ้าเซลล์แสงอาทิตย์ ผลิตไฟฟ้าเสริมเข้าระบบจำหน่าย ไฟฟ้าเดิมที่มีอยู่ ใช้งบประมาณไป
195.263 ล้านบาท
ระบบการผลิตภายในโรงไฟฟ้าเซลล์แสงอาทิตย์ ประกอบด้วย...แผงเซลล์แสงอาทิตย์, เครื่อง
แปลงกระแสไฟฟ้า, ระบบควบคุม, แบตเตอรี่ และระบบจำหน่ายไฟฟ้า
แผงเซลล์แสงอาทิตย์ (Solar Module) เป็นเซลล์แสงอาทิตย์ ที่ทำจากซิลิกอน แบบรูปผลึก กำลังผลิต
ต่อแผง 300 วัตต์ มีประสิทธิภาพแผงประมาณ 13.0% ใช้ต่อร่วมกันทั้งหมด 1,800 แผง
อุปกรณ์สำคัญ...แบตเตอรี่ เป็นชนิด Tubular Type Lead-Acid Stationary Battery
for Deep Discharge Cycle จะทำงานแบบ Floting Charge
เมื่อกำลังผลิตไฟฟ้าจากแผงเซลล์แสงอาทิตย์ลดลงกะทันหัน กรณีมีเมฆมาบังแสงอาทิตย์ แบตเตอรี่จะเป็น
ตัวจ่ายไฟฟ้าเสริมให้กับระบบ เพื่อให้ผลิตไฟฟ้าได้อย่างต่อเนื่อง จนกว่าแรงดันไฟฟ้าในระบบจะคงที่ และ
ระบบจะตัดการจ่ายกระแสไฟฟ้าจาก แบตเตอรี่อัตโนมัติ
แบตเตอรี่จึงมีความสำคัญ ใช้แก้ปัญหากำลังผลิตไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์ ที่เปลี่ยนแปลงกะทันหัน ช่วย
ลดผลกระทบต่อระบบจำหน่ายไฟฟ้าเดิม ที่มีสภาพอ่อนแอไม่ต่อเนื่องมั่นคง
ถัดมา...ระบบควบคุม ทำหน้าที่ตัดต่อวงจรไฟฟ้าในการผลิต จำหน่ายเข้าระบบไฟฟ้าของ กฟภ.โดย
อัตโนมัติ มีระบบเก็บข้อมูลที่คำนวณหาค่าพลังงานที่เก็บ ในแบตเตอรี่ใน ช่วงเวลาต่างๆ เพื่อสั่งให้จ่ายไฟฟ้า
ในช่วงเวลาที่กำลังผลิตจากเซลล์แสงอาทิตย์ลดลง
ส่วนควบคุมจะมีระบบป้องกันความปลอดภัยของอุปกรณ์ภายในและภายใน ต่อเชื่อมกับระบบสายส่งของการ
ไฟฟ้าฯ
ว่ากันถึง..ต้นทุนการผลิต แม้ว่าโรงไฟฟ้าพลังแสงอาทิตย์จะเป็นรองโรงไฟฟ้าพลังน้ำ ที่มีต้นทุนการ
ผลิตกระแสไฟฟ้าต่ำที่สุด แต่แม่ฮ่องสอนมีปริมาณน้ำจำกัด ไม่สามารถผลิตไฟฟ้าได้ทั้งปี
ฤดูร้อนน้ำมีน้อย ก็ต้องเดินเครื่องโรงไฟฟ้าดีเซลทดแทน มีต้นทุนสูงกว่า ผลิตด้วยพลังน้ำ 5 เท่า ต้นทุนอยู่ที่
10.5 บาทต่อหน่วย ทุกปี...จึงต้องใช้ พลังน้ำเป็นหลัก เสริมด้วยพลังเครื่องยนต์ ในช่วงฤดูแล้ง ประมาณ
6 เดือน
ส่วนต้นทุนผลิตจากเซลล์แสงอาทิตย์...อยู่ที่ 10 บาทต่อหน่วย แต่คุ้มค่าที่จะลงทุน ถ้าเทียบกับการผลิต
จากโรงไฟฟ้าดีเซล เพราะแสงอาทิตย์เป็นพลังงานสะอาด ยั่งยืน ไม่ก่อให้เกิดมลพิษกับสิ่งแวดล้อม
ช่วยลดการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์สู่สิ่งแวดล้อมจากการเผาไหม้ น้ำมันดีเซลจากการผลิตไฟฟ้ากว่า
5 แสนกิโลกรัมต่อปี
โรงไฟฟ้าเซลล์แสงอาทิตย์ผาบ่อง แม่ฮ่องสอน จะผลิตกระแสไฟฟ้าเสริมในเวลากลางวัน ช่วยประหยัดโรง
ไฟฟ้าพลังน้ำในช่วงกลางวัน...เก็บไว้ใช้ในช่วงหัวค่ำ ช่วงที่มีความต้องการใช้ไฟฟ้าสูงสุด
และช่วยลดการใช้น้ำมันดีเซลของโรงไฟฟ้าดีเซล ได้ปีละกว่า 2 แสนลิตร มูลค่า 3 ล้านบาท
โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ จะมีอายุใช้งานนาน 25-30 ปี ต้องการการบำรุงรักษาน้อย ที่สำคัญ..
สามารถผลิตและจ่ายไฟฟ้าได้เองโดยอัตโนมัติ
ทั้งที่เทคโนโลยีเอื้ออำนวยเช่นนี้ ไม่เข้าใจว่า...ทำไมประเทศไทย ไม่สร้างโรงไฟฟ้า พลังแสงอาทิตย์ให้
มาก เพื่อที่จะผลิตไฟฟ้าให้เพียงพอกับความต้องการใช้ไฟฟ้า
เหตุผลเก่าก่อน ลงทุนไม่คุ้ม เทคโนโลยีไม่ทันสมัย ทำไม่ได้..เอามาอ้างในยุคสมัยนี้ไม่ได้อีกแล้ว
พลังงานธรรมชาติที่ไม่ต้องลงทุนซื้อหา ไม่ต้องนำเข้า..ไม่เป็นที่ต้องการ อาจมาจากเหตุผล.. กลุ่มพ่อค้า
ยังต้องการซื้อวัตถุดิบมาผลิตไฟฟ้า เพื่อหวังผลประโยชน์แอบแฝง
ผลประโยชน์มหาศาลจึงกลายเป็นกำแพง กลัวกันว่า..หากใช้เซลล์ แสงอาทิตย์มากขึ้น ในระดับต่อรองได้
วัตถุดิบโดยเฉพาะน้ำมันและก๊าซ ที่ขึ้นลงได้ดั่งใจ จะมีคู่แข่งที่น่าเกรงขาม เพราะพลังงานธรรมชาติ.. ไม่มี
ราคาค่างวดอะไร ทั้งยังมีปริมาณให้เลือกใช้มากมาย ไม่มีวันสิ้นสุด